Dedución por maternidade

A dedución por maternidade (art. 81 LIRPF) minora directamente a cota diferencial do IRPF en ata 1.200 € anuais por cada fillo menor de 3 anos, cun incremento adicional de ata 1.000 € polos gastos satisfeitos a garderías ou centros de educación infantil autorizados. Aplícase con independencia de que a cota diferencial sexa positiva, negativa ou cero —xera devolución— e pode cobrarse de dúas maneiras: na propia declaración ou mensualmente por adiantado (100 €/mes) solicitándoo co modelo 140. Desde o 1 de xaneiro de 2023 xa non é obrigatorio exercer unha actividade por conta propia ou allea: abonda con percibir prestación contributiva ou asistencial de desemprego, ou estar dada de alta na Seguridade Social ou mutualidade cun mínimo de 30 días cotizados en calquera momento posterior ao nacemento.

🔵 Normativa principal: Artigo 81 e disposición transitoria trixésimo sétima da Lei do IRPF; artigo 60 do Regulamento do IRPF.

En que consiste o beneficio

É unha dedución da cota diferencial que opera do mesmo xeito tanto se a declaración resulta a pagar como se resulta a devolver ou sae a cero. Podes facela efectiva de dúas formas excluíntes:

• Presentando a declaración do IRPF. Se a cota é positiva, réstase da dedución e ingresas ou solicitas a devolución da diferenza. Se a cota diferencial é cero ou negativa, solicítase a devolución que resulte.
• Solicitando o aboamento anticipado mensual (100 € por fillo e mes) co modelo 140, cando cumpras os requisitos. Neste caso non poderás minorar o importe da dedución na propia declaración, pero deberás consignar as cantidades percibidas na casela [0612].

O incremento por gastos de gardería ten unha particularidade: non admite aboamento anticipado, só pode aplicarse na declaración (casela [0613]).

A quen corresponde esta dedución

Poden aplicala as mulleres con fillos menores de 3 anos polos que teñan dereito ao mínimo por descendentes e que cumpran un destes supostos:

• No momento do nacemento perciban algunha prestación contributiva ou asistencial do sistema de protección de desemprego.
• No momento do nacemento estean dadas de alta na Seguridade Social ou mutualidade.
• En calquera momento posterior ao nacemento estean dadas de alta na Seguridade Social ou mutualidade cun período mínimo de 30 días cotizados.

🟡 Excepción IMV: a dedución non se aplica durante os meses en que algún dos proxenitores perciba, en relación a ese menor, o complemento de axuda para a infancia do Ingreso Mínimo Vital, agás que se tivera dereito ao mesmo antes do 1 de xaneiro de 2023. O IMV por si só non xera dereito á dedución.

Tamén poderán aplicar a dedución cando cumpran os requisitos anteriores:

• Ambos proxenitores se son do mesmo sexo (dous homes adoptantes, dúas mulleres, unha nai biolóxica e outra adoptante, ou dúas nais adoptantes).
• O pai ou titor en caso de falecemento da nai.
• O pai ou titor cando se lle atribúa de forma exclusiva a garda e custodia.

Os fillos que dan dereito a aplicar a dedución son:

• Fillos por natureza, desde o mes do nacemento ata o mes anterior a aquel en que cumpran os 3 anos de idade, ambos inclusive.
• Fillos adoptados e menores en acollemento (permanente, preadoptivo ou delegación de garda para a convivencia pre adoptiva). A dedución practícase, con independencia da idade, durante os 3 anos seguintes á data da inscrición no Rexistro Civil ou, cando a inscrición non sexa necesaria, á data da resolución xudicial ou administrativa.
• Menores en réxime de tutela: o titor terá dereito ao importe correspondente ao tempo que reste ata que o tutelado cumpra os 3 anos.

Importe e cálculo

A dedución calcúlase proporcionalmente ao número de meses do período impositivo en que se cumpren os requisitos. Cando o dereito nace por alta posterior ao nacemento, o mes en que se alcanza o período mínimo de 30 días cotizados increméntase en 150 € adicionais —só ese mes, unha única vez.

🧮 Exemplo: filla nada en abril, nai dada de alta en maio

1. Maio (alta na SS, alcanza os 30 días cotizados ese mesmo mes): 100 € + 150 € = 250 €.
2. Xuño – decembro (7 meses completos): 7 × 100 € = 700 €.
3. Total dedución 2025: 950 € (250 + 700).

Aboamento anticipado e modelo 140

O modelo 140 permite cobrar mensualmente os 100 € por fillo en lugar de agardar á declaración. Só cobre a dedución base por maternidade — non o incremento por gardería.

Cando se presenta o modelo 140

• Para solicitar o aboamento anticipado (indicando NIF propio e, se o tiveren, o dos fillos incluídos).
• Para comunicar variacións que afecten o cobro anticipado ou supoñan incumprimento dalgún requisito.
• Se xa cobrabas o aboamento por un fillo non é necesario volver presentar o modelo: seguiralo percibindo se cumpres os novos requisitos.

Unha vez en marcha, o aboamento anticipado séguese percibindo ata que o menor cumpra 3 anos, aínda que deixes de estar dada de alta na Seguridade Social ou de percibir a prestación de desemprego.

🟠 Prazo crítico — 15 días naturais: calquera variación que afecte o cobro anticipado ou supoña incumprimento dun requisito debe comunicarse á AEAT nun prazo de 15 días naturais desde que se produce. Se o aboamento anticipado recibido é maior que a dedución á que tes dereito, regularízase na declaración do IRPF (ou, se non estás obrigada a declarar, farao a AEAT directamente cos datos de que dispoña).

Incremento por gastos de gardería ou centros de educación infantil

Se tes dereito á dedución por maternidade e pagaches gastos de custodia en garderías ou centros de educación infantil autorizados, a dedución increméntase nun importe máximo de 1.000 € anuais por fillo.

Son gastos de custodia as cantidades pagadas pola preinscrición, a matrícula, a asistencia (en horario xeral e ampliado) e a alimentación, sempre que:

• Correspondan a gastos producidos por meses completos.
• Non teñan a consideración de rendementos do traballo en especie exentos (por exemplo, cheque-gardería pagado pola empresa).

No período impositivo en que o fillo cumpra 3 anos poderás aplicar o incremento, polos gastos posteriores a esa idade, ata o mes anterior a aquel en que poida comezar o segundo ciclo de educación infantil.

O incremento da dedución está suxeito a un dobre límite, aplicándose o menor:

1. 1.000 € anuais por fillo.
2. O importe anual total do gasto efectivo non subvencionado satisfeito ao centro (sexa ou non por meses completos). Para este cálculo considérase tanto o pagado pola nai como o satisfeito polo outro proxenitor, adoptante, titor ou acolledor.

🟡 Non admite aboamento anticipado: o incremento por gardería só se fai efectivo presentando a declaración do IRPF — non se pode solicitar co modelo 140 nin se cobra mes a mes. Se confirmas o borrador sen revisar a casela [0613], o diñeiro pérdese.

Como se reflicte na declaración

As tres caselas pertencen ao apartado "Cota diferencial e resultado da declaración" do modelo D-100. A devolución máxima que a AEAT pode practicar inclúe, entre outros conceptos, a diferenza entre [0611] e [0612] máis a casela [0613], aínda que o resto da túa cota diferencial sexa cero ou negativa.

💡 Revisa o borrador antes de confirmar: desde 2025 as garderías e centros de educación infantil autorizados están obrigados (Real Decreto 253/2025) a presentar o modelo 233. Facenda precarga o dato na casela [0613], pero o incremento non se aplica só se non confirmas a declaración: revisa sempre a cifra e compáraa cos teus recibos antes de presentala.

Relacionado

• Deducións familiares e por discapacidade sobre a cota diferencial — as outras cinco deducións que reducen a cota diferencial (familia numerosa, descendente / ascendente / cónxuxe con discapacidade, ascendente con dous fillos sen parella).
• Mínimo persoal e familiar — mínimo por descendentes, requisito previo da dedución por maternidade.
• Cota líquida e resultado da declaración — encaixe da dedución no cálculo final do IRPF.

Preguntas frecuentes

Podo cobrar a dedución se non estou traballando?

Si, desde o 1 de xaneiro de 2023 non é necesario exercer unha actividade por conta propia ou allea. Abonda con percibir prestación contributiva ou asistencial de desemprego, ou estar dada de alta na Seguridade Social ou mutualidade en calquera momento posterior ao nacemento con polo menos 30 días cotizados. O IMV por si só non xera dereito.

Podo cobrar o incremento por gardería mensualmente co modelo 140?

Non. O aboamento anticipado do modelo 140 cobre só a dedución base (100 €/mes por fillo). O incremento por gastos de gardería (ata 1.000 € anuais) unicamente se aplica ao presentar a declaración do IRPF, na casela [0613].

Que pasa se o aboamento anticipado recibido é maior que a dedución que me corresponde?

Se estás obrigada a declarar, regularízase na propia declaración do IRPF do exercicio en que percibiches o aboamento indebido. Se non estás obrigada a declarar, será a AEAT quen practique a regularización cos datos de que dispoña. Lembra que as variacións deben comunicarse en 15 días naturais co modelo 140.

Pode aplicala o pai ou un titor?

Si, cando a nai falecera, cando a garda e custodia se atribúa en exclusiva ao pai ou ao titor, ou en parellas do mesmo sexo (dous homes adoptantes, dúas mulleres, unha nai biolóxica e outra adoptante, ou dúas nais adoptantes), sempre que se cumpran os requisitos de actividade ou cotización.

Ata cando podo aplicar o incremento se o meu fillo cumpre 3 anos durante o exercicio?

Pódelo aplicar polos gastos posteriores ao aniversario ata o mes anterior a aquel en que poida comezar o segundo ciclo de educación infantil. A AEAT non sempre prorratea automaticamente este detalle: convén revisar manualmente que os meses computados son os correctos antes de confirmar o borrador.